| İstanbul |
İstanbul Türkiye’nin en önemli şehirlerinden birisidir. İstanbul’un Tarihi günümüzden 40.000 yıl öncesine kadar uzanmaktadir. Dünyanin merkezi olan İstanbul, Avrupa ve Asya kıtalarında bulunan Dünyadaki tek şehirdir. Karadenizi Boğaziçi üzerinden Akdenize bağlayan önemli bir deniz yoluna sahiptir. Batı Avrupa ticareti Istanbul’un boğazı yüzünden kolaylaşmıştır.
Yüzyıllar boyu resmi yazi ve paralarda Konstantiniye olarak geçen Istanbul, Osmanlı Imparatorluğu süresince Darulhilafe (Hilafet Evi), Darüssaltana (Saltanat Evi), Deraliye (Devletin Evi), Asitane (Devletin eşiği), Dersaadet (Mutluluk Evi), Dergah-ı Selatin (Sultan Kapısı), Beldetül Tayyibe (Guzel Belde), İslambol (Müslümanı bol) Darülmülk (PadiSahların yeri), Payitaht-ı Saltanat (Saltanatın BaSkenti ), Sadde-i Saltanat (Saltanatın eşigi) gibi bir çok adlar almışsa da Istanbul olarak tanınmiş ve yaşamıştır.
XVI. ve XVII.yy.”lar arasında İstanbul’da anıtsal yapılar kurulmuş, yeni gelişme alanları belirlenmiş, bu gelişme biçimi günümüz İstanbul’unun da temel eksenlerini oluşturmuştur. Bu dönemde şehir Edirne, Haliç kıyılarında , Beyoğlu, Galata, Üsküdar, Kadıköy ve Boğaz yönünde yaygınlaşmıştır. Değişik dönemlerin simgeleri olarak Beyazıt, Şehzadebaşı, Sultanahmet Camileri İstanbul’un görünümüne katılmıştır. II. Mahmut döneminde ilk kez Batı kentlerindeki kışlalar ve , Halıcıoğlu, Maçka, Gümüşsuyu, Taksim, Taşkışla, Harbiye gibi yerleşme bölgeleri şehrin yeni gelişme eksenlerini’de belirlemiştir.
1874 tarihinde açılan Sirkeci-Edirne demiryolu İstanbul’un batısında sur dışındaki gelişmeyi güçlendirdi. Bu arada 1838’de Unkapanı- Azapkapı ve 1845’te Karaköy- Eminönü arasında açılan körüler iş merkezlerini birleştirmiştir. 1853’te Dolmabahçe Sarayı, 1865’te Beylerbeyi, 1874’te Çırağan Yıldız Sarayı göz kamaştırıcı görünümleriyle şehre güzellik katmaya başlamışlardır.
XIX. yy ‘dan itibaren modernleşme her alanda. 1850’de Şirket-i Hayriye 6 vapurla düzenli seferlere başladı. 1869 yılında atlı tramvay, 1874’te Dolmabahçe Gahanesi kuruldu. 1876’da ise padişaha Kumkapı-Beyazıt, Karaköy- Dolmabahçe hattında çalışması düşünülen bir metronun yapımı öneriliyordu.
XX.yy. başlarında Sirkeci Garı. Galata Limanı, Haydarpaşa Garı ve Rıhtımı İstanbul siluetindeki yerlerini almışlardır. Diğer yandan elektirikli tramvay geliştirilerek Şişli, Anadolu yakasında ise Bostancı’ya kadar uzanıyordu. Bu gelişmelerle birlikte şehrin nüfusu 1 milyonu aşmıştı.
Cumhuriyetin kurulması ile başkent Ankara’ya taşınınca, İstanbul sosyoekonomik ve kültürel önemini kısmen yitiriyordu. 1920’li yillardan sonra yaşanan durgunluk, II. Dünya Savaşı yıllarında da gözlenmiştir. Daha sonra Avrupa’da şehircilik akımlarından etkilenmiş, yüzyılımızın ikinci yarısından başlayarak ,hızlı artan bir gelişme ile günümüzde. Dünyanın sayılı kültür, sanat , ticaret ve geniş hinterlanta sahip endüstri şehirlerinden biri olmuştur.
|
|
|